فَاجْعَلْ أَفْئِدَةً مِنَ النَّاسِ تَهْوِي إِلَيْهِمْ كه ضمير راجع به ذرّيّه باشد ، ونفرمود « اليه » كه ضمير راجع به خانهء كعبه باشد ، پس شما گمان مىكنيد كه خدا بر شما واجب گردانيده است آمدن بسوى سنگها را ودست ماليدن بسوى اينها را وواجب نگردانيده است بر شما آمدن بسوى ما را وسؤال كردن مسائل از ما را ومحبت ما أهل بيت را ، واللّه كه بر شما واجب نگردانيده است غير اين را « 1 » . آيهء پنجم - إِنَّ أَوْلَى النَّاسِ بِإِبْراهِيمَ لَلَّذِينَ اتَّبَعُوهُ وَهذَا النَّبِيُّ وَالَّذِينَ آمَنُوا وَاللَّهُ وَلِيُّ الْمُؤْمِنِينَ « 2 » يعنى : « سزاوارترين مردم به انتساب به حضرت إبراهيم آن جماعتند كه پيروى أو كردند واين پيغمبر وآنها كه ايمان آورده‌اند به أو وخدا ولىّ وياور مؤمنان است » . در كافى به سند معتبر از حضرت امام محمد باقر عليه السّلام روايت كرده است كه : مراد به اينها كه ايمان آورده‌اند ، أئمة عليهم السّلام‌اند واتباع ايشانند « 3 » . ودر مجمع البيان از عمر بن يزيد روايت كرده است كه حضرت صادق عليه السّلام فرمود : شما واللّه از آل محمديد ، گفتم : از خودشان ؟ گفت : بلى واللّه از خودشان ؛ سه مرتبه فرمود پس نظر كرد بسوى من ومن نظر كردم بسوى أو ، پس فرمود : اى عمر ! حق تعالى در كتابش مىفرمايد إِنَّ أَوْلَى النَّاسِ تا آخر آية « 4 » . آيهء ششم - أُولئِكَ الَّذِينَ أَنْعَمَ اللَّهُ عَلَيْهِمْ مِنَ النَّبِيِّينَ مِنْ ذُرِّيَّةِ آدَمَ وَمِمَّنْ حَمَلْنا مَعَ نُوحٍ وَمِنْ ذُرِّيَّةِ إِبْراهِيمَ وَإِسْرائِيلَ وَمِمَّنْ هَدَيْنا وَاجْتَبَيْنا إِذا تُتْلى عَلَيْهِمْ آياتُ الرَّحْمنِ خَرُّوا سُجَّداً وَبُكِيًّا « 5 » ترجمهء ظاهر لفظش آن است كه : « ايشان آن جماعتند كه انعام كرده است خدا بر ايشان از پيغمبران از فرزندان آدم واز آن جماعت كه ايشان را بار كرديم با

--> ( 1 ) . تفسير فرات كوفي 223 - 224 . ( 2 ) . سورهء آل عمران : 68 . ( 3 ) . كافى 1 / 416 ؛ تفسير عياشى 1 / 177 ، ودر آنجا روايت از امام صادق عليه السّلام است . ( 4 ) . مجمع البيان 1 / 458 ؛ تفسير قمى 1 / 105 ؛ تفسير عياشى 1 / 177 ؛ امالى شيخ طوسي 45 . ( 5 ) . سورهء مريم : 58 .